Monumentendag
Open Monumentendag 2026

Erfgoed en Architectuur

Normaal kijk je in ons museum vooral naar de gevarieerde zilvercollectie. Maar tijdens de monumentendagen kijk je (ook) naar ons monumentale museumpand!

Het gebouw kent een divers en bewogen verleden als klooster, arsenaal en havenkazerne.

We hebben de mooiste weetjes en verhalen voor je verzameld. Je leest een deel op deze pagina en krijgt het overzicht – fysiek op papier – tijdens je bezoek. 

We nemen je mee op reis door de geschiedenis van dit bijzondere gebouw.

Bezoek gratis de begane grond, inclusief de Zilversmederij, waar smeden het eeuwenoude ambacht tot leven brengen.

Wil je meer weten over andere monumenten in de regio die deelnemen? Bezoek dan de website van Open Monumentendag of bekijk hier het aanbod van Open Monumentendag in de Krimpenerwaard.

Verken Zilverstad Schoonhoven

Stadswandeling

Hoe herken je de plekken waar vroeger een smederij zat? Waar stonden de grote zilverfabrieken? En wat betekenen die zilveren tegels op straat?
 
Ontdek het verleden van de Zilverstad met een wandeling (voor volwassenen en kinderen incl. werkstukken in de Zilverwerkplaats.)

De gezinswandeling begint bij het Zilvermuseum, gaat door de stad en langs de speeltuin in het park. Zo maak je een bezoek aan het museum nog leuker! 

Meer monumenten bekijken? Neem een kijkje bij de andere activiteiten en monumenten in de Zilverstad Schoonhoven.

Geschiedenis Monument Kazerneplein 4, Schoonhoven

1412

Op de plaats van het huidige museumpand wordt een klooster gebouwd. Dit Sint Elisabethklooster brandt in 1518 volledig af, maar het wordt opnieuw opgebouwd. Door de Reformatie aan het eind van de zestiende eeuw, waarbij de christelijke religie zich opsplitst in katholicisme en protestantisme, verliest het klooster zijn functie. De kerk wordt daarom afgebroken.

1412

1627

Een deel van het klooster wordt afgebroken. De huidige zuidvleugel, waarin zich nu het Nederlands Zilvermuseum bevindt, wordt gebouwd. Het wordt gebruikt als arsenaal, een gebouw waarin wapens en munitie worden geproduceerd en opgeslagen. De rest van het kloostergebouw blijft bestaan en dient tot in de achttiende eeuw als oudevrouwenhuis. Daarna wordt ook het laatste restant van het voormalige kloostergebouw afgebroken.

1627

1827

Het huidige museumgebouw wordt niet langer gebruikt als arsenaal. De begane grond dient als opslag voor hennep, dat onder andere wordt gebruikt om touwen te maken. Op de bovenverdieping bevindt zich een schooltje.

1827

1862

Het pand krijgt een grondige verbouwing in neoclassicistische stijl onder leiding van A. Oudijk. De oost- en noordvleugel worden aangebouwd, waardoor de kenmerkende u-vorm ontstaat. De buitenzijde van de zuidvleugel (waarin zich nu het museum bevindt) wordt aangepast, waardoor het pand er aan de buitenzijde als een geheel uit komt te zien.

In dit jaar krijgt het pand ook een nieuwe functie als Havenkazerne. Bij Koninklijk Besluit wordt de Artillerie Instructie Compagnie opgericht, die een opleiding start voor korporaals van verschillende onderdelen binnen het leger. Ook wordt er een ziekenzaal ingericht en er is een oefenplein in de buurt.

 

1862

1946

Na de Tweede Wereldoorlog wordt de Havenkazerne gebruikt voor de vestiging van jonge, dienstplichtige mannen, die weigeren mee te vechten in Nederlands-Indië. Dit wordt ook wel Depot Nazending Nederlands-Indië genoemd. De mannen volgen een strikt schema: een werkweek bestaat uit zes dagen, waarbij van 8.00-17.00 en van 19.00-21.00 wordt gewerkt. Dit harde regime heeft effect, waardoor veel mannen besluiten alsnog naar Indonesië te gaan. Met het einde van de Indonesische Revolutie in 1950 houdt dit op.

1946

1950

Het Regiment Van Heutsz, opgericht op 1 juli 1950, doet zijn intrede in het pand. Dit Regiment zet de tradities van het Koninklijk Nederlands-Indisch leger voort. In 1966 wordt het laatste appel gehouden op de binnenplaats van de kazerne, waarna het regiment verhuist naar ’s-Hertogenbosch.

1950

1978

In de zuidvleugel van de oude kazerne wordt het Nederlands Goud-, Zilver- en Klokkenmuseum geopend, dat tot die tijd in Utrecht gevestigd is.

1978

1984

De noord- en oostvleugel worden verbouwd en er komen appartementen in. Ook wordt het pand erkent als Rijksmonument.

1984

2014

Na een grote renovatie heropent het museum onder de nieuwe naam: het Nederlands Zilvermuseum.

Lees meer over historie van het Zilvermuseum.

2014
Scroll naar boven