Work in progress
Work In Progress

Restauratie historisch zilveren tafelstuk

Van 5 november 2021 tot en met 30 januari 2022 is in het Nederlands Zilvermuseum in Schoonhoven een heel bijzonder tafelstuk in restauratie te zien. Tijdens de restauratiewerkzaamheden van het Pièce de Milieu (Gerardus Willem van Dokkum, 1875, geproduceerd door J.M. van Kempen) werden diverse bijzondere en onverwachte ontdekkingen gedaan. Daardoor duurt het proces langer dan gedacht, maar doet zich ook de unieke kans voor om de sporen van het verleden te ontdekken en zichtbaar te maken voor het publiek. De bezoeker krijgt bij deze ‘pop-up expositie Work in Progress’ een inkijkje in traditionele, moderne en soms zelfs experimentele restauratietechnieken en de keuzes die de restaurateur of conservator moet maken. De restauratie wordt mogelijk gemaakt door de Vereniging Rembrandt.

Piece de milieu van Dokkum
Pièce de Milieu (Gerardus Willem van Dokkum, 1875, geproduceerd door J.M. van Kempen Fotografie: Rob Glastra

Hoe restaureer je een antiek zilveren object?

De ideeën over het conserveren van zilver zijn in de loop der jaren in de wereld van restauratoren en verzamelaars behoorlijk veranderd. Pas wanneer je een antiek stuk helemaal uit elkaar haalt en aandachtig gaat bestuderen, kun je zien wat dat heeft betekend voor een object. Dat is niet anders voor dit imposante middenstuk, of pièce de milieu. Veel meningen, ingrepen en poetssessies hebben het stuk veranderd. Om het te behouden voor toekomstige generaties, brak nu het moment aan om het eens grondig te onderzoeken en restaureren.

Previous
Next
Poetsresten, verkleuring van lak, lakresten onder UV-lamp

Bijzondere ontdekkingen

Een van de grootste opgaven bij dit stuk is om de laklaag, ooit door van Kempen aangebracht te verwijderen. Vanaf de jaren ‘30 van de twintigste eeuw zijn sommige musea en particulieren begonnen met het van top tot teen lakken van zilveren objecten. Dan hoefde je het zilver niet te poetsen, aangezien het dan niet in direct contact kon komen met de lucht eromheen. Maar als de laklaag verouderd of niet goed is aangebracht, wordt het onder de laklaag toch zwart. Ook zorgt de lak voor verkleuring; het zilver lijkt meer op tin dan op zilver. Bij het gedeeltelijk verwijderen van de laklaag werden dan ook bijzondere ontdekkingen gedaan.

Kom zelf spoorzoeken

De pop-up expositie ‘Work in Progress’ is een ontdekkingstocht naar de sporen van het verleden en brengt opnieuw het gesprek op gang over hoe je zilver het beste kan conserveren. Moet je al die sporen van het verleden wel ‘uitwissen’, of maakt dat het object juist nog interessanter? Wat is het verhaal achter dit bijzondere object dat deel uitmaakt van de Nederlandse Zilver Top-100? Wie was de ontwerper en hoe is het gemaakt?

De restauratie wordt uitgevoerd met steun van Vereniging Rembrandt (mede dankzij haar VriendenLoterij Restauratiefonds).

Scroll naar top